جمال رضايى

724

بيرجندنامه ( فارسى )

تُخم مَلَنگوُ toxme malangu : تخم ملنگو . تُخمه toxme : تخمه ، غدّه . تُخُمه toxome : تخمه ، نك : پوده . تُخمِ هِل toxme hel : تخمِ هِل ، هِل . تِرَابُنده [ ن ] terabode [ n ] : تراواندن ( ناگوار كردن غذا بر كسى ) . تِرَابيده [ ن ] terabide [ n ] : تراويدن ( ناگوار شدن غذا ) . تُرب torb : تُرُب . تُربَت torbat : تربت ( خاكى كه از اماكن متبرّكه مىآوردند و به قصد شفا به مصارفى مىرسانند ) . تَربَن [ د ] tarban [ d ] : تربَند ( بستن زخم يا دمل با پارچهء تر ) . تِرِخ terex : بوشن ( گياهى است تلخ كه نوع كوهى آن مصرف دارويى دارد ) . تُرشَابى torsabi : تُرشابى ( عوارضى كه بر اثر تُرش كردن غذا پيدا مىشود ) . تُرشَك torsak : تُرشك ( گياهى است دارويى ) . تُرُش كِرده [ ن ] toros kerde [ n ] : تُرش كردن غذا . تِرَقّيده [ ن ] teraqqide [ n ] : تركيدن ( 1 - تركيدن پشت دست ، پاشنهء پا ، لب . 2 - زاييدنِ حيواناتى مانند سگ و گربه ) نك : بِتِرَقّيده [ ن ] . تِرَنجَمى [ ن ] teranjami [ n ] : ترنجبين . تَره tare : تره . تَرّه tarre : بچّهء نوزاد . تَره تِازَك tare tezak : تره تيزك . تَره‌سير tare sir : تره سير ، تره . تَرياك taryak : ترياك ، افيون . تَريَاكى taryaki : ترياكى . تُشبه tosbe : تشبه ( گياهى دارويى براى دفع ترشى معده و دل درد ) . تَف taf : تف . تَف دَاده [ ن ] taf dade [ n ] : تفت دادن . تَف دوُد tafdud : تَف دود ( 1 - خارش زيادى كه بر اثر گزيدگى حشرات در پوست پيدا مىشود . 2 - هوس و ميل شديد ) . تَقِشك taqesk : تَكِس ( هستهء ميان دانهء انار و انگور ) . تَكُند takond : تكان ( بيشتر به معنى " شوك " به كار مىرود ) . تَلخيشك talxisk : نوعى گياه دارويى تلخ مانند كاسنى . تَلوَاسله talvase : تلواسه ( اضطراب ) . تِلّه telle : ضمادى است آميخته از چند دارو و برگهء زردآلو كه بر روى زخمهاى كچلى مىاندازند ) . تَم tam : پوسيدگى ، كپك . تَمبُو tambu : پوسيده ، كپك‌زده و متعفّن . تَمر هِندى tamre hendi : تمر هندى . تَمزوُ tamzu : تنزو . توّ tow : تب . توّ لَرز tow larz : تب لرز ، نوبه .